In deze blog beschrijven Arno, Bartel, Jelle, Thijs en Yvo hun persoonlijke bevindingen, wat zij hebben gefilterd uit de bezochte sessies. Het is geen samenvatting van alle sessies van APEX World 2026, maar het geeft zeker een beeld van hoe interessant het event ook dit jaar weer was.

Sessies APEX World 2026

Keynote: What’s new, what’s next (door Marc Sewtz)
I used AI to design my database (door Connor McDonald)
How Hackers Get In: APEX Security Mistakes You Might Be Making (door Petar Simic)
Going live: Real-time magic in APEX (door Vito van Hecke & Kevin Thyssen)
Supercharging Oracle APEX with Server-Side JavaScript (door Louis Moreaux)
APEXLang & AI – A Deep Dive showing APEXlang in action (door Sonja Meyer)
What you can do on OCI for Free or a Small Budget + AI Services (door Matt Mulvaney)
Seeing the Connections: Visualizing Graph Data in Oracle APEX (door Marcelo Batalha)
How Nexeye improved its way of working with SCLcl project (door Boyd Timmerman)
Keynote: Transform Oracle Forms Apps into APEX Apps in the Era of AI (door Mónica Godoy)
Party time – Back to the Future
Keynote: Let’s talk APEXLang (door Menno Hoogendijk)
Anatomy of an APEX Page (door Roel Hartman)
Observability for APEX Heroes: Why OpenTelemetry Will Change Your Life (door Richard Martens)
Mobile first: Building a PWA in APEX (door Kevin Thyssen)
Gain full control over LOVs! (door Bart Limbeek)
PL/SQL vs JavaScript (in the database) (door Martin Bach & Chris Saxon)
The APEX Developer Reinvented (door Dimitri Gielis)
Table Functions at it’s best (door Oliver Lemm)
SQL assertions vs triggers (door Toon Koppelaars)
Declarative Search in APEX: Harnessing the Power of Search Configurations (door Niall Mc Phillips)
Keynote: 26ai – Zero Slides, Zero PowerPoint, Zero Marketing (door Connor McDonald)

Keynote: What’s new, what’s next (door Marc Sewtz)

Marc Sewtz vertelde over de nieuwste ontwikkelingen binnen Oracle APEX, dat versie 26.1 veel meer is dan een reguliere nieuwe release, en vooral hoe AI daarin een steeds grotere rol speelt. Wat vooral opviel is dat hij liet zien hoe je als gebruiker eigenlijk steeds minder zelf hoeft te programmeren of zoeken. In plaats daarvan kun je gewoon een vraag stellen, en haalt de AI automatisch de juiste informatie op uit de database via slimme koppelingen.

Een belangrijke vernieuwing is de introductie van APEXLang. Deze specificatietaal maakt het eenvoudiger om AI op een gecontroleerde manier in te zetten en tegelijkertijd maakt het CI/CD-processen mogelijk, een feature waar al lange tijd veel vraag naar was.
Verder ging Marc in op nieuwe onderdelen zoals Data Reporter en AI Interactive Reports. Interessant, omdat je hiermee in normale taal vragen kunt stellen zoals “hoeveel klanten hebben we in Duitsland?”, waarna het systeem zelf een rapport maakt met filters en overzichten. Het maakt data-analyse een stuk toegankelijker, ook voor mensen zonder technische achtergrond.

Tot slot liet hij zien dat het platform ook voor developers makkelijker wordt, met een nieuwe, verbeterde UI en meer mogelijkheden om AI te integreren (zoals met OpenAI).

I used AI to design my database (door Connor McDonald)

De presentatie van Connor McDonald behandelde database performance op een toegankelijke manier, met nadruk op praktische voorbeelden zoals SQL-queries. De centrale boodschap was dat performance draait om het minimaliseren van het werk dat een database moet uitvoeren.

Een belangrijk concept was partitioning, waarbij grote tabellen worden opgesplitst in kleinere delen, bijvoorbeeld per tijdsperiode. Dit zorgt ervoor dat alleen relevante data wordt geraadpleegd. In combinatie met partition pruning wordt dit nog efficiënter, doordat alleen de juiste partitie wordt gebruikt. Ook werd duidelijk dat ogenschijnlijk handige oplossingen, zoals automatische triggers, onnodige overhead kunnen veroorzaken.

Efficiëntie werd beschreven als de verhouding tussen benodigde en gelezen data. Hoe kleiner dit verschil, hoe beter de performance. Indexes kunnen daarbij zowel helpen als tegenwerken. Uiteindelijk ligt de sleutel in bewuste ontwerpkeuzes en niet alleen in optimalisatie achteraf.

Connor heeft laten zien dat AI met een goede prompt een goed datamodel kan genereren. Toch waarschuwt hij dat ontwikkelaars kritisch moeten blijven: het model bevat misschien geen fouten, maar kan vaak nog aanzienlijk worden geoptimaliseerd. In zijn voorbeeld wist hij met enkele aanpassingen de compute time sterk te verlagen. Enkele optimalisaties die hij toepaste:

• gebruik DEFAULT ON NULL om triggers te vermijden;
• overweeg een uitgebreid Flashback Data Archive als alternatief voor GoldenGate;
• controleer kritisch of een index echt nodig is;
• pas Sequence Dynamic Cache Resizing toe;
• gebruik Hash Partitioning waar mogelijk.

How Hackers Get In: APEX Security Mistakes You Might Be Making (door Petar Simic)

Tijdens de sessie van Petar Simic werden veelgemaakte fouten en misconfiguraties binnen Oracle APEX besproken, met name op het gebied van security. De sessie benadrukte dat bepaalde beveiligingsaspecten gemakkelijk over het hoofd worden gezien.

Een belangrijk voorbeeld ging over processen binnen APEX, zoals het opslaan of verwijderen van pagina’s. Het uitschakelen van knoppen in de interface blijkt hierbij niet voldoende, omdat acties via de browser alsnog direct aangeroepen kunnen worden. Hierdoor kunnen ongewenste wijzigingen toch plaatsvinden.

Om dit te voorkomen is het essentieel om processen te voorzien van een goed ingericht autorisatieschema. Alleen door ook op backend-niveau controle toe te passen, kan worden voorkomen dat gebruikers meer rechten krijgen dan bedoeld. Dit onderstreept het belang van een bewuste en volledige security-configuratie binnen APEX-applicaties.

Going live: Real-time magic in APEX (door Vito van Hecke & Kevin Thyssen)

Tijdens deze sessie demonstreren Vito en Kevin verschillende technieken voor real-time communicatie:

• (Long) Polling
• Server-Sent Events (SSE)
• WebSockets
• WebRTC
• WebTransport

Voor alle genoemde technieken benoemden de sprekers een aantal voor’s en tegen’s, alsmede een aantal use cases.

Supercharging Oracle APEX with Server-Side JavaScript (door Louis Moreaux)

Tijdens de sessie van Louis Moreaux werd ingegaan op MLE’s (Multilingual Engine), een functionaliteit van de Oracle Database waarmee JavaScript direct binnen de database kan worden uitgevoerd. De sessie liet zien hoe krachtig deze combinatie is, vooral in samenwerking met publiek beschikbare JavaScript libraries.

Aan de hand van een demo werd getoond hoe een afbeelding in de database wordt geüpload en automatisch wordt voorzien van een thumbnail, volledig uitgevoerd met JavaScript-code uit een bestaande library. Dit illustreerde hoe eenvoudig bepaalde functionaliteit kan worden toegevoegd zonder complexe implementaties.

De inzet van JavaScript binnen de database opent nieuwe mogelijkheden en use cases die met traditionele PL/SQL aanzienlijk lastiger te realiseren zijn. Hiermee biedt MLE een flexibele en moderne aanvulling op bestaande databasefunctionaliteit.

APEXLang & AI – A Deep Dive showing APEXlang in action (door Sonja Meyer)

Tijdens de presentatie van Sonja Meyer werd de introductie van APEXLang besproken, samen met de bredere beweging richting moderne, AI-gedreven applicatieontwikkeling binnen Oracle APEX.
APEXLang werd gepresenteerd als een zowel door mensen als machines goed-leesbare taal waarmee volledige applicaties als bestanden kunnen worden vastgelegd. In plaats van 1 groot SQL script wat moeilijk te lezen is, is het nu een gemakkelijk te lezen bestand wat lijkt op YAML. Dit maakt version control via Git eenvoudiger en biedt betere ondersteuning voor diff- en merge-processen. Ook wordt het genereren en aanpassen van applicaties met AI toegankelijker doordat de structuur expliciet in tekstvorm beschikbaar is.

Daarnaast werd de architectuur toegelicht, waarin een domain-specific language centraal staat die via een transformatielaag wordt omgezet naar SQL en andere componenten. Tools zoals SQLcl en CI/CD-processen spelen hierbij een belangrijke rol. Het concept van spec-driven development werd eveneens behandeld, waarbij requirements als ‘source of truth’ dienen en automatisch worden vertaald naar applicaties, wat zorgt voor meer consistentie, schaalbaarheid en aansluiting op moderne ontwikkelpraktijken.

In de APEX Builder is een nieuwe knop toegevoegd: APEXLang View. Hiermee kun je de APEXLang-representatie van een pagina bekijken en die kun je vervolgens handig gebruiken als spiekbriefje voor het opstellen van je eigen prompts. In toekomstige versies kun je deze APEXLang waarschijnlijk ook direct wijzigen. Nu zou je dat ook al kunnen doen door je app als APEXLang te exporteren, dit aan te passen in een editor en dan opnieuw te importeren, wat bijvoorbeeld een eenvoudige Search & Replace mogelijk maakt.

What you can do on OCI for Free or a Small Budget + AI Services (door Matt Mulvaney)

Matt demonstreert welke OCI-diensten je kunt gebruiken zonder hoge kosten of zelfs gratis. Denk aan e-mail, compute (waarbij ARM beter is dan AMD), Docker, Identity Domains, Buckets (object storage), Autonomous DB, (Generative) AI, webservers en webscrapingtools.

Seeing the Connections: Visualizing Graph Data in Oracle APEX (door Marcelo Batalha)

Tijdens de sessie van Marcelo Batalha stond datavisualisatie centraal met behulp van Oracle Graph en een externe visualisatieplugin. De sessie liet zien hoe relaties tussen data, zoals hiërarchieën tussen medewerkers, inzichtelijk kunnen worden gemaakt.

In de demo werd bijvoorbeeld getoond hoe verbanden tussen werknemers, zoals wie onder wie werkt, in kaart worden gebracht. Met behulp van graph queries kan vervolgens worden bepaald hoeveel stappen er tussen verschillende personen zitten binnen zo’n netwerk. De gebruikte plugin zorgde ervoor dat deze relaties visueel en overzichtelijk werden weergegeven.

Deze aanpak biedt een andere manier van kijken naar data, waarbij verbanden en structuren centraal staan in plaats van losse records. Het maakt complexe relaties beter inzichtelijk en laat zien hoe graph-technologie kan bijdragen aan diepere analyses binnen databases.

How Nexeye improved its way of working with SCLcl project (door Boyd Timmerman)

SQLcl is een command line tool van Oracle Corporation die wordt gebruikt voor het beheren, versioneren en deployen van database-objecten en APEX-applicaties. In combinatie met een gestructureerde projectopzet maakt dit gecontroleerde deployments tussen omgevingen mogelijk. Hierbij spelen branches, pipelines en releases een belangrijke rol, wat zorgt voor meer controle en consistentie.

Deze werkwijze vraagt wel om een goed begrip van structuur en workflow, omdat fouten in bijvoorbeeld de develop-branch direct impact hebben op builds en deployments. Tegelijkertijd biedt het duidelijke voordelen, zoals parallel kunnen werken zonder conflicten, snellere releasevoorbereiding en voorspelbare deployments.

Door het gebruik van pipelines en vaste stappen zoals build, stage en export ontstaat meer transparantie en structuur. Dit leidt uiteindelijk tot een efficiëntere en betrouwbaardere manier van werken.

Keynote: Transform Oracle Forms Apps into APEX Apps in the Era of AI (door Mónica Godoy)

Tijdens de keynote van Mónica Godoy stond de kracht van AI centraal en hoe deze kan worden ingezet om gespecialiseerde tools te ontwikkelen. Hierbij werd specifiek gekeken naar de migratie van Oracle Forms naar Oracle APEX.

Hoewel Oracle Forms inmiddels verouderd is en niet meer actief wordt ondersteund, draaien er nog veel bestaande systemen op deze technologie. Het handmatig omzetten naar APEX is vaak arbeidsintensief en kostbaar. In de demo werd echter getoond hoe AI dit proces aanzienlijk kan versnellen.

Mónica toont hoe je FMB’s omzet naar APEX met behulp van AI en MCP (Model Context Protocol) waarbij AI via SQLcl toegang krijgt tot databaseobjecten, Forms en Reports. Ze selecteert twee entiteiten en formuleert een duidelijke prompt. Dat laatste is iets waar Mónica sterk de nadruk op legt: heldere prompts, heldere requirements, heldere taken. Dit resulteert in goed bruikbare APEX-pagina’s die je daarna verder kunt verfijnen. Deze aanpak lijkt veel beter te werken dan het inmiddels desupported APEX Migration Project.

Taken die normaal uren kosten, worden in minuten uitgevoerd. De sessie liet daarmee zien dat AI een belangrijke rol kan spelen in het moderniseren van legacy-systemen en het verlagen van de inspanning die dergelijke migraties traditioneel vereisen.

“Back to the Future”

Na een lange, eerste dag vol zeer interessante presentaties was het na de laatste keynote, rond 17.00 uur, tijd voor feest. Waar het feest vorig jaar volledig in het teken stond van Casino, was dit jaar “Back to the Future” het thema met, hoe kan het anders, de DeLorean als blikvanger.

Niet alleen APEX World was goed bezocht, maar ook het feest op donderdag trok veel publiek. De leden van het organisatiecomité hadden zich speciaal hiervoor in passende kostuums gestoken.

Het feest was weer uitstekend verzorgd, met bubbels bij de entree, een DJ en veel verschillende eetkramen. Hoewel het erg gezellig was, liep het feest richting 9 uur langzaam ten einde. Ongetwijfeld wilde iedereen vrijdagochtend fris en fruitig klaarstaan voor weer een dag vol met interessante presentaties😉

Keynote: Let’s talk APEXLang (door Menno Hoogendijk)

In deze keynote stond APEXLang centraal en werd toegelicht hoe dit nieuwe systeem technisch is opgebouwd. Aan de hand van een demo werd inzicht gegeven in de structuur en opzet van de code, waardoor duidelijk werd hoe applicaties in deze vorm worden beschreven.

De sessie liet zien hoe APEXLang inspeelt op bestaande uitdagingen binnen Oracle APEX, met name op het gebied van CI/CD en version control. Door applicaties als tekstuele definities vast te leggen, wordt het eenvoudiger om wijzigingen te beheren en te integreren in moderne ontwikkelprocessen.
Bij het importeren van APEXLang is validatie toegevoegd, al is dit nog niet volledig. In toekomstige versies zal dit nog worden uitgebreid. Soms kunnen er nog bugs optreden, bijvoorbeeld wanneer je een app exporteert, bv. met ID 100, en daarna importeert met een ander ID, bv. 101. De app met ID 100 wordt dan overschreven terwijl er geen nieuwe app met ID 101 wordt aangemaakt.

APEXLang biedt een oplossing voor een bekend knelpunt en sluit het beter aan op hedendaagse ontwikkelpraktijken. De keynote maakte duidelijk dat deze ontwikkeling een belangrijke stap is in de verdere professionalisering van APEX-ontwikkeling.

Anatomy of an APEX Page (door Roel Hartman)

In deze presentatie ontleedde Oracle ACE Roel Hartman de APEX pagina stap voor stap: van de eerste incisie, de connectie tussen de client en de server, tot diep onder de huid, namelijk in de session state.

Roel nam ook het renderen van de pagina stap voor stap door en sprak over verschillende elementen van de pagina die een APEX developer dagelijks gebruikt maar misschien zonder te weten waarom precies. Bijvoorbeeld, wat is het verschil tussen een display-only, read-only, en disabled item? Antwoord. Een display-only item staat altijd uit, een read-only item staat conditioneel uit, een disabled item wordt niet mee naar de database gestuurd bij een submit.

Roel stond ook stil bij lazy loading: dit kan een pagina sneller laten lijken waardoor je geneigd zou kunnen zijn dit overal toe te passen, maar deze techniek veroorzaakt meerdere requests om alles te laden. Zijn advies is dan ook om dit alleen te gebruiken wanneer er sprake is van echt lange laadtijden.

Het was een nuttige en zeer gedetailleerde opfriscursus. Roel besprak ook het Oracle ACE Program en de voordelen ervan.

Observability for APEX Heroes: Why OpenTelemetry Will Change Your Life (door Richard Martens)

Tijdens de sessie van Richard Martens werd ingegaan op het meten van browsergedrag binnen Oracle APEX. Hierbij werd gebruikgemaakt van OpenTelemetry om tracegegevens te verzamelen.
Deze traces bestaan uit events die ontstaan wanneer een APEX-pagina wordt geladen in de browser. De verzamelde data werd vervolgens doorgestuurd naar Zipkin, waar de informatie wordt opgeslagen en geanalyseerd.

De sessie liet zien hoe frontend-gedrag inzichtelijk kan worden gemaakt met behulp van moderne observability-tools. Dit biedt een waardevol uitgangspunt voor het monitoren en verbeteren van de gebruikerservaring en performance van APEX-applicaties.

Mobile first: Building a PWA in APEX (door Kevin Thyssen)

Kevin laat zien hoe je een mobiele app bouwt als PWA in APEX. Hij legt uit hoe een service worker data laadt en daarbij eerst kijkt wat reeds beschikbaar is in de cache, en hoe je web-API’s kunt gebruiken om functionaliteit te bieden die lijkt op native apps (foto’s maken, locatie uitlezen, etc.).

In zijn demo opent hij via een QR-code zijn app en uploadt een foto. De app plaatst deze automatisch bij de juiste conferentie op basis van locatiegegevens. Doordat bezoekers uit andere landen ook foto’s uploaden, zien we live dat dit werkt.

Gain full control over LOVs! (door Bart Limbeek)

Bart Limbeek liet zien hoe een standaard LOV in een APEX pagina het best gebouwd kan worden, wat de tekortkomingen zijn, en hoe hij een LOV zelf bouwde met items, regions, en dynamic actions. Met lijsten van de Olympische Spelen en schaatsers liet Bart zien wat de best practices zijn voor het bouwen van een standaard LOV, gebruik maken van shared components bijvoorbeeld, en hoe de lay-out aangepast kan worden met JavaScript. Hij gaf ook een korte uitleg over sorting algorithms en de functie fuzzy_match, en hoe die toegepast kunnen worden om het zoeken in lijsten gebruikersvriendelijker te maken.

PL/SQL vs JavaScript (in the database) (door Martin Bach & Chris Saxon)

Tijdens de sessie van Martin Bach en Chris Saxon werd besproken hoe JavaScript binnen de Oracle Database kan worden gebruikt en welke voordelen dit biedt. Aan de hand van voorbeelden in zowel PL/SQL als JavaScript werd duidelijk hoe beide talen naast elkaar kunnen functioneren.

Hoewel de combinatie in één codebase ongebruikelijk is, laat deze aanpak zien dat JavaScript in sommige gevallen beter geschikt is voor bepaalde functionaliteit. Dit kan leiden tot beter onderhoudbare en eenvoudiger uitbreidbare oplossingen. De sessie benadrukte dat het inzetten van de juiste taal per use case kan bijdragen aan flexibelere en modernere databaseontwikkeling.

The APEX Developer Reinvented (door Dimitri Gielis)

Dimitri toont hoe hij zijn bekende APEX World Cup-app volledig herbouwt met AI. Hij legt uit hoe onze rol als ontwikkelaar verandert. Onze rol verschuift van page builder en code writer naar designer, orchestrator en validator. Zijn statement is:

AI vervangt ons niet, maar ontwikkelaars die AI níet omarmen zullen op den duur worden vervangen door collega’s die dat wel doen.

Volgens Dimitri wordt Engels de nieuwe programmeertaal.
Hij is recent met een blog gestart hoe je het werken met AI volgens hem moet aanpakken: https://dgielis.com/the-apex-developer-reinvented

Table Functions at it’s best (door Oliver Lemm)

Hoe toont dezelfde query verschillende datasets op basis van, bijvoorbeeld, metadata? In deze presentatie gaf Oliver Lemm antwoord op die vraag door de verschillen tussen table functions en pipelined tables te laten zien. De voordelen van beide in tegenstelling tot een view of materialized view is dat live data opgehaald wordt, en dat de complexe logica centraal en onderhoudbaar opgeslagen kan worden, namelijk in een package. Omdat het PL/SQL code is zorgt het gebruik van table functions en pipelined tables ook niet voor performance verlies door een context switch.

SQL assertions vs triggers (door Toon Koppelaars)

Toon Koppelaars ging uitgebreid in op het verschil tussen triggers en de nieuwe feature in 26.1: assertions. Hoe worden complexe business rules nu bewaakt in de database? Door complexe triggers die tegen mutating table problemen aanlopen en verschillende tabellen moeten raadplegen om de muterende data te checken. In een assertion wordt de business rule gedefinieerd in een enkele query met een (does not) exist-clause waarmee naar de overtreding wordt gezocht. Veel duidelijker en makkelijker te onderhouden dan triggers.

Toon deed een test waaruit bleek dat bij veel kleine transacties het gebruik van assertions 30% sneller was dan het gebruik van triggers, vooral omdat er bij assertions geen context switch plaats hoeft te vinden.

De voordelen van assertions op een rij:

• het dwingt integriteit af en je kunt het niet zomaar uitschakelen;
• het werkt over meerdere tabellen;
• het is declaratief: je definieert wat de regel is, niet hoe deze wordt gecontroleerd;
• je schrijft het in SQL in plaats van PL/SQL en is daarmee beter onderhoudbaar;
• het geeft een betere performance, omdat het de transacties niet vertraagt.

Declarative Search in APEX: Harnessing the Power of Search Configurations (door Niall Mc Phillips)

Niall Mc Phillips ging in op de zoekmogelijkheden binnen Oracle APEX. Verschillende zoekopties werden toegelicht en live gedemonstreerd.

Een opvallend onderdeel was het gebruik van large language models (LLM’s) om semantisch zoeken mogelijk te maken. Hierdoor wordt niet alleen gekeken naar exacte termen, maar ook naar de betekenis van woorden. In de demo leidde een zoekopdracht naar “meat” bijvoorbeeld tot resultaten over schapen. Dit laat zien hoe AI de zoekfunctionaliteit binnen APEX slimmer en gebruiksvriendelijker kan maken.

Keynote: 26ai – Zero Slides, Zero PowerPoint, Zero Marketing (door Connor McDonald)

In een sneltreinvaart en met humor liet Connor McDonald veel nieuwe features van Oracle 26ai zien. In een hoog tempo ging hij door 10 van de 91 nieuwe features.

Bijvoorbeeld: na ‘select sysdate’ hoeft geen ‘from dual’ meer om het resultaat te krijgen! Ok, daarvan was het publiek niet echt onder de indruk. Daarentegen kreeg de demonstratie van transaction priority, de mogelijkheid om een hangende sessie voorbij te gaan met een transactie die belangrijker is, wel een enthousiaste reactie.

Ook interessant was de Transpiler, die ervoor zorgt dat in simpele gevallen de PL/SQL wordt uitgevoerd in een SQL query zonder context switch. Dit kan performance technisch heel fijn zijn.
Ook praktisch is de introductie van ‘group by all’: niet langer hoeft alles uit de select-clause in de group by-clause gekopieerd te worden. Verder geven foutmeldingen in de nieuwe versie ook informatie over wat er aangepast moet worden, niet alleen de melding dat er iets fout ging. Natuurlijk werden ook ai-toepassingen gedemonstreerd: door ai libraries wordt het zoeken op basis van taal in plaats van keywords mogelijk en wordt ook het zoeken van plaatjes een stuk makkelijker.

De code die Connor gebruikte tijdens zijn sessie is beschikbaar, inclusief uitvoerbare demo’s, via zijn GitHub: https://github.com/connormcd/misc-scripts/blob/master/23ai/README.md

De deelnemers van inSystems waren unaniem wat betreft hun bezoek aan APEX World. De sessies gaven een mooi en compleet beeld van waar Oracle APEX naartoe beweegt, van AI en APEXLang tot tooling en architectuur. Het was weer een leerzaam event, genoeg nieuwe inzichten en praktische ideeën opleverend om mee te nemen. Daarnaast was het ook gewoon gezellig om met andere vakgenoten te sparren, (oude) collega’s te ontmoeten en te netwerken. En niet onbelangrijk: de organisatie was top en de catering was ouderwets goed geregeld.